KARADENİZ BÖLGESİ YÖRESEL KIYAFETLERİ

Tarafından | 25 Nisan 2017

Karadeniz Bölgesinin Yöresel Kıyafetleri

Kadınlar, keten ya da pamuklu iç çamaşırı üzerine entari ve “kapale” adı verilen yelek giymekte, başlarına fes üzerine bağlanmış sarı-yeşil “çatkı” veya “atça” denilen etrafı pullu başörtüleri sarmaktadır.

Erkekler, altlarına keten bezinden potur veya zipka, üstlerine yakasız işlik mintan üzerine körüklü yelek ve aba ceket giymekte, başlarına seymenlere özgü poşu sarılı fes veya keçe külah takmaktadır.

Erkekler, üstlerine genellikle ev tezgahlarında dokunmuş düz ya da ince çizgili keten gömlek, üzerine sahil kesiminde çuha ya da kadifeden iç kesimlerde yünden fermene denilen dört cepli kolsuz ve yuvarlak yakalı yelek en üste kalın şayaktan, yakasız yandan cepli siyah aba ceket giymekteydi. Altlarına paça ve ya tuman da denilen iç donu üzerine potur adı verilen siyah veya kahverengi şayaktan beli uçkurlu, ağ kısmı bol, diz ile ayak bileği arası daralan zipka benzeri bir şalavar çeşidi giyilmektedir. Bele mevsimine göre pamuklu, yünlü ya da pamuklu-yünlü karışık kumaştan beyaz veya krem rengi kuşak sarılmakta, kuşak içerisinde para, tütün, kav ve çakmak keseleri, enfiye kutusu, saat ve anahtar taşınmaktaydı. Başlık olarak Trabzon civarının standardı olan kukulaya Samsun ve civarından nadiren rastlanmakta kişinin meslek ve sosyal statüsüne göre kavuk, sarık, külah, takke, derviş tacı gibi çeşitler giyilmekteyse de özellikle Samsun yöresinde fes üzerine çiçekli ve işlemeli dolak doladıkları görülmektedir. Sarısakal, Samsunlu genç erkeklerin nişanlı ya da yavuklularının verdikleri işlemeleri feslerine taktıklarını bildirmişse de çiçeklerle süslü başlıkları anımsatan bu gelenek bir tesadüf olmayıp köklerini antik çağa Dionisos kültürüne dek inen efe ve zeybek giyimiyle ilişkili olmalıdır.

Kadınlar, altlarına pamuklu dokumadan üst kısmı beyaz diz ile ayak bileği arasındaki bölümü kir göstermesin diye renkli dokunmuş bel kısmı uçkurlu paçaları bağcıklı ya da lastikli iç donu onun da üzerine çeşitli renklerde bel ile göğüs arasında top formunda düğmeleri bulunan keten veya saten üç etek giymektedir. Evde giyilen iç eteğin ev işleri görerken sorun olmasın diye ön kısmı kısa dışarıda giyilenin ise uzun olup, genellikle dışarı çıkılırken üzerine çarşaf veya ferace giyilmekteydi. Evde üç etek üzerine üç etek ile aynı boyda pamuklu veya ketenden beyaz önlük giyilmekte ve bir bel bağı (kolon) ile bele bağlanmaktaydı. Üç etek üzerine çoğunlukla aynı renk ve desende astarı zıt renkli, uzun kollu bir cepken veya yelek de giyilmekteydi. Başlarını çember ile artan kadınlar, boyunlarına aksesuar olarak boyunlarına ipek kaytana dizilmiş ve “gerdan altını” adı verilen bir dizi altın asmakta, başlarına ise kırmızı çuhadan fes giymekteydi. Orta Karadeniz’de kadınlar Doğu Karadeniz’den faklı olarak çoğunlukla patlıcan moru renginde yan tarafında işleme ve metal pullar bulunan şalvar da giymekteydi.

Karadeniz Yöresel Folklor Kıyafetleri

Karadeniz yöresel erkek kostümü; içerisindeki başlıca aksesuar ve parçaların başlıcaları ; karadeniz baş dolaması , poplin hakim yaka gömlek , kordena işlemeli karadeniz yöresel yeleği , köstek , tabaka , deri bel silahlığı , muska , yöresel kordena işlemeli şalvar ve deri çizme kullanılmakta olup verilen parçaların tamamı orjinal olmak ile beraber yöresel ezgi katmak amaçlanıp maliyetine göre değişken olabilmektedir.
Karadeniz yöresel bayan elbiseleri: içerisindeki başlıca aksesuar ve parçaların başlıcaları ; pullu yazma , dantelli el işi yemeni , karadeniz fistanı , kordena işlemeli koton kadife ithal kadife veyahut alpaga kumaştan yapılan yöresel yelek , dokuma bel dolaması , peştemal , yün çorap ve deri tokalı ayakkabı kullanılmaktadır.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir